ઓનલાઈન શોપિંગ આજે ખૂબ જ સામાન્ય બની ગયું છે, જે આપણને ઘરે બેઠા જરૂરી સામાન ખરીદવાની સુવિધા આપે છે.
કપડાં, મોબાઈલ, કરિયાણાથી લઈને લગભગ દરેક વસ્તુ હવે થોડા કલાકોમાં ડિલિવર થઈ જાય છે. આનાથી આપણો સમય અને મહેનત બંને બચે છે.
ઓનલાઈન શોપિંગમાં છેતરપિંડી થાય તો તાત્કાલિક કાર્યવાહી જરૂરી છે. તરત જ બેંક અને સાયબર ક્રાઈમ પોર્ટલ પર ફરિયાદ નોંધાવીને તમે તમારી છેતરાયેલી રકમ પાછી મેળવી શકો છો.
ઓનલાઈન શોપિંગ આજે ખૂબ જ સામાન્ય બની ગયું છે, જે આપણને ઘરે બેઠા જરૂરી સામાન ખરીદવાની સુવિધા આપે છે.
કપડાં, મોબાઈલ, કરિયાણાથી લઈને લગભગ દરેક વસ્તુ હવે થોડા કલાકોમાં ડિલિવર થઈ જાય છે. આનાથી આપણો સમય અને મહેનત બંને બચે છે.
પરંતુ આ સુવિધા સાથે ઓનલાઈન છેતરપિંડીનું જોખમ પણ વધ્યું છે. ઘણીવાર લોકો પાસેથી પૈસા લીધા પછી કાં તો સામાન મોકલવામાં આવતો નથી, અથવા ખોટો, નકલી કે ખરાબ ઉત્પાદન ડિલિવર કરી દેવામાં આવે છે.
જો તમારી સાથે પણ આવો કોઈ ઓનલાઈન શોપિંગ ફ્રોડ થાય, તો ગભરાવાની જરૂર નથી. કેટલાક જરૂરી પગલાં ભરીને તમે તમારા પૈસા પાછા મેળવવાનો પ્રયાસ કરી શકો છો.
ઓનલાઈન શોપિંગ સ્કેમ ત્યારે થાય છે, જ્યારે કોઈ છેતરપિંડી કરનાર અથવા નકલી વેબસાઈટ ગ્રાહકને લાલચ આપીને તેના પૈસા પડાવી લે છે.
આ છેતરપિંડી ઘણા પ્રકારે કરી શકાય છે.
જો તમે ઓનલાઈન શોપિંગ ફ્રોડનો શિકાર બન્યા હો, તો વિલંબ કર્યા વિના તરત જ કાર્યવાહી કરવી જોઈએ. જેટલી જલદી તમે સાચી જગ્યાએ સ્કેમની જાણ કરશો, પૈસા પાછા મળવાની શક્યતા તેટલી જ વધી જશે.
સૌ પ્રથમ તમારી ટ્રાન્ઝેક્શન વિગતો એકઠી કરો. આમાં ટ્રાન્ઝેક્શન ID, ટ્રાન્ઝેક્શનની તારીખ, છેતરાયેલી રકમ, અને છેતરપિંડી કરનારનો એકાઉન્ટ નંબર અથવા UPI ID જેવી માહિતી શામેલ છે.
ફ્રોડ સાથે જોડાયેલા તમામ જરૂરી પુરાવા જેવા કે સ્ક્રીનશોટ, મેસેજ અને ઓર્ડરની રસીદ તમારી પાસે સુરક્ષિત રાખો.
આ પછી તરત જ તમારી બેંક અથવા પેમેન્ટ એપ (જેમ કે Google Pay, PhonePe) ના કસ્ટમર સપોર્ટનો સંપર્ક કરો. તેમને સમગ્ર ઘટનાની જાણકારી આપો અને ટ્રાન્ઝેક્શનને ફ્રોડ તરીકે રિપોર્ટ કરો.
જો તમે પેમેન્ટ ક્રેડિટ કે ડેબિટ કાર્ડથી કર્યું હોય, તો તેને તરત જ બ્લોક કરાવો. આનાથી એ સુનિશ્ચિત થશે કે સ્કેમર તમારી કાર્ડની વિગતોનો ઉપયોગ કરીને કોઈ અન્ય ટ્રાન્ઝેક્શન ન કરી શકે.
જે વેબસાઈટ કે વિક્રેતા પાસેથી તમે ખરીદી કરી હતી, તેના પ્લેટફોર્મ પર પણ ફરિયાદ નોંધાવો. તમારા ઓર્ડરની રસીદ અને અન્ય પુરાવા ત્યાં પણ શેર કરો.
સરકારે ઓનલાઈન ફ્રોડની ફરિયાદ માટે વિશેષ પ્લેટફોર્મ બનાવ્યા છે.
તમે રાષ્ટ્રીય સાયબર ક્રાઈમ રિપોર્ટિંગ પોર્ટલ (National Cyber Crime Reporting Portal) પર તમારી ફરિયાદ નોંધાવી શકો છો. અહીં 'Report Other Cyber Crime' અથવા 'Report Financial Fraud' નો વિકલ્પ પસંદ કરીને ફરિયાદની પ્રક્રિયા પૂરી કરી શકાય છે.
આ ઉપરાંત, તમે હેલ્પલાઈન નંબર 1930 પર કોલ કરીને પણ તરત જ ઓનલાઈન ફ્રોડની સૂચના આપી શકો છો.
જો તમે ફ્રોડની જાણ થતાં જ સમયસર ફરિયાદ કરી દીધી હોય, તો તમારો કેસ બેંક અને સાયબર સેલ સુધી પહોંચી જાય છે.
જો છેતરાયેલી રકમ હજુ સુધી છેતરપિંડી કરનારના એકાઉન્ટમાંથી ઉપાડવામાં ન આવી હોય, તો તેને ફ્રીઝ કરી શકાય છે.
આ પછી કાનૂની પ્રક્રિયા પૂરી થયા પછી તમારા પૈસા પાછા મળવાની શક્યતા ઘણી વધી જાય છે. જોકે, ફરિયાદ કરવામાં વિલંબ થાય તો પૈસા પાછા મળવા મુશ્કેલ બની શકે છે, કારણ કે સ્કેમ કરનારાઓ ઘણીવાર રકમ મળતાની સાથે જ તેને તરત જ ઉપાડી લે છે.
તેથી, ઓનલાઈન શોપિંગ ફ્રોડ થાય ત્યારે સૌથી જરૂરી છે કે તમે સમય બગાડ્યા વિના તરત જ બેંક, પેમેન્ટ એપ અને સાયબર ક્રાઈમ પોર્ટલ પર રિપોર્ટ કરો.